VCA halen zonder goed Nederlands: dit zijn je opties

Is er een taaleis voor VCA?

Nee. Er bestaat geen taaleis voor VCA Basis. Je hoeft geen inburgeringsexamen te hebben gedaan, geen taalniveau aan te tonen en geen Nederlands te spreken om het certificaat te mogen halen. De enige harde eis is een geldig legitimatiebewijs.

Dat is logischer dan het lijkt. VCA toetst of je veilig kunt werken, niet of je Nederlands kunt lezen. Iemand die in het Turks weet wat een gevarenzone is, weet dat op de bouwplaats net zo goed als iemand die het in het Nederlands weet. Daarom is het examen in negentien talen beschikbaar.

Wat wél waar is: het examen wordt afgenomen in de taal die je vooraf kiest, en niet elke taal is voor elk niveau beschikbaar. Daarover verderop meer.

Waarom mensen zakken op taal, niet op kennis

De meeste mensen die zakken voor VCA, zakken niet omdat ze niet weten hoe je veilig werkt. Ze zakken omdat de vraagstelling in een taal staat die ze niet vloeiend lezen. De examenstof zit vol met woorden die je in het dagelijks Nederlands zelden hoort: arbeidshygiënische strategie, blootstelling, arbeidsmiddel, werkvergunning, mangatwacht, laatste minuut risicoanalyse.

Daar komt bij dat het examen graag werkt met vraagstellingen waarin één woord de betekenis omdraait: "welke maatregel is niet toegestaan", "wat doe je als eerste". Wie de zin twee keer moet ontcijferen voor hij hem begrijpt, verliest tijd en maakt fouten die niets met veiligheid te maken hebben.

Iemand die vijftien jaar op de steiger staat en precies weet hoe het hoort, kan op die manier alsnog zakken. Dat is zonde van het geld en van de dag.

Vier routes naast elkaar

Route 1: alles in het Turks

Dit is de route waarvoor deze site bestaat, en voor Turkstalige cursisten bijna altijd de beste. Je volgt de cursus op zaterdag in Rotterdam bij een Turkstalige docent, die de volledige examenstof in het Turks behandelt. Je stelt je vragen in het Turks. Het lesmateriaal is in het Turks. En om 16:30 uur maak je het examen, ook in het Turks.

Het certificaat dat je krijgt, is exact hetzelfde erkende VCA Basis certificaat als dat van iemand die het in het Nederlands deed. De examentaal staat niet op het document en niet in het register. Voor je werkgever is er geen enkel verschil te zien.

De praktische details, tijden en prijzen staan op VCA cursus in het Turks. Hoe de dag verloopt, staat in VCA in 1 dag halen.

Route 2: Nederlands examen met voorleesfunctie

Versta je Nederlands goed, maar lees je het moeizaam? Dan kan het Nederlandse examen met voorleesfunctie werken. Je krijgt een koptelefoon en laat elke vraag hardop voorlezen, zo vaak als je wilt. Je leest tegelijk mee op het scherm, wat het begrip flink versterkt.

Deze route is vooral geschikt voor mensen die al jaren in Nederland werken en de vaktaal mondeling beheersen. Ben je onzeker over de woorden zelf en niet alleen over het lezen ervan, dan is route 1 verstandiger. De voorleesfunctie helpt bij lezen, niet bij begrijpen.

Route 3: een van de andere 18 talen

Werk je in een gemengd team, of is Turks niet je moedertaal? OBA Opleidingen verzorgt VCA-examens in negentien talen. Naast Nederlands en Turks zijn dat onder meer Engels, Duits, Frans, Arabisch, Pools, Roemeens, Bulgaars, Russisch, Oekraïens, Spaans, Portugees, Italiaans, Hongaars, Slowaaks, Kroatisch, Grieks en Litouws.

Voor een aantal van die talen is er ook een cursus, voor andere alleen het examen. Vraag bij het aanmelden na hoe het voor jouw taal geregeld is. Gaat het om meerdere collega's tegelijk in dezelfde taal, dan kan een cursus op locatie bij het bedrijf worden ingepland: zie VCA Turks op locatie.

Route 4: met een tolk of begeleider

Heb je moeite met lezen in élke taal, bijvoorbeeld door laaggeletterdheid of dyslexie, dan is er meer mogelijk dan mensen denken. Bij het aanmelden kun je aangeven dat je extra ondersteuning nodig hebt. In overleg kan er extra examentijd worden toegekend, en de voorleesfunctie doet in de praktijk al het meeste werk.

Wat níet mag: iemand die met je meekijkt en de antwoorden helpt kiezen. Dat is fraude en leidt tot ongeldigverklaring van het examen. De ondersteuning gaat over toegankelijkheid, niet over inhoud.

Meld dit soort zaken bij voorkeur bij de aanmelding en niet pas op de examendag, zodat er tijd is om het goed te regelen. Bel daarvoor 010 - 477 50 50.

Het VOL-voorbehoud

Eén beperking is hard: VCA VOL is niet in het Turks beschikbaar. Wie een leidinggevende functie heeft of als zzp'er werkt en VOL moet halen, legt dat examen in het Nederlands of Engels af. De voorleesfunctie is daar wel beschikbaar, maar de taal blijft Nederlands of Engels.

Twee dingen helpen dan. Ten eerste: controleer of je opdrachtgever écht VOL eist, want in een deel van de gevallen blijkt Basis te volstaan. Ten tweede: als VOL onvermijdelijk is, plan dan meer voorbereidingstijd in dan bij Basis. Het beslisschema staat in VCA Basis of VCA VOL.

Wat je werkgever hierin kan doen

Werkgevers onderschatten vaak hoeveel er te winnen valt door mensen in hun eigen taal op te leiden. Het slagingspercentage gaat omhoog, er zijn minder herexamens nodig, en de kennis blijft beter hangen omdat mensen de stof echt begrepen hebben in plaats van uit hun hoofd geleerd.

Praktisch kan een werkgever drie dingen doen: de cursus in de moedertaal aanbieden in plaats van standaard Nederlands, de cursus op locatie laten geven zodat er geen reistijd verloren gaat, en het pakket met twee examenkansen boeken om vertraging te voorkomen. Voor groepen vanaf ongeveer acht deelnemers is een cursus op de eigen locatie meestal voordeliger dan losse aanmeldingen. Een offerte daarvoor vraag je aan via obabv.com.

Heb je vragen over jouw situatie, stuur dan een bericht via WhatsApp. Je kunt in het Turks of het Nederlands schrijven.